क्यालेंडर वाला गणपती ......!

जून महिना संपत आला कि माळ्यावरून गणपतीचा पाट काढून तो पागोळीत भिजत ठेवायचा सकाळी शाळेत जातांना पागोळीत टाकलेला पाट संध्याकाळी शाळेतून येईसतोवर चांगला धुपून निघालेला असायचा. मग त्याला नारळाच्या किशीने घासून लक्ख करायचा आणि सायकलच्या क्यारीयरला बांधून कुंभारवाड्यात गणपतीच्या कारखान्यात न्यायचा सोबत यंदा गणपती कसा हवाय यासाठी क्यालेंडर वर छापून आलेला एखादा फोटो घेवून जायचा . आंजर्लेकर काका पाटाच्या मागे नंबर टाकून त्याची नोंद त्यांच्या चोपडीत करायचे आणि मग सोबत नेलेला reference फोटो निरखत …………दोन चार दा चष्मा वर खाली करत………………… असा हवाय ………… याची सोंड डावी आहे तिला उजवी करावी लागलं ……………सिंहासन असा नाय होणार हा साच्यान करतात आपण हातानं करताव .असा शेम नाय होनार आधीच सांगतोय . आणि हातात हा त्रिशूल हवाय कि मोदक चाललं ………त्रिशूल पण बनव आपण पण तो लोखंडी देवा लागलं …………आणि कलर पण बदललं ………… हे रंग मातीच्या मूर्तीवर बसत नायत लय म्हागातला कलर हाय. तो उंदीर पण लागल नय …………मी जमवता माझ्या हिशोबान पण बाबास ना सांग यंदा जरा भाव वाढल लय काम हाय ह्या फोटोतला गणपती बनवायचा म्हणजे ……………का मी असा जरासा याच्या सारखा दिसणारा बनव त्याला काय जास्ती पैसं वाढणार नायत ………… बोल लवकर बरीच कामा पडलीत …………………ह्म्म्म बनवा मग याच्या सारखा दिसणारा …………तू कालजी नको करूस कसला बनवतो बघ भारी एकदम …………………पाट सोडून परत पायंडल मारत घरच्या दिशने येतांना उग्गाच मनाला लागून राहायचं आपण मोठ झालो आणि कामाला लागलो कि हवा तसा गणपती बनवून घेऊ आता नको उगाच बाबांना वर शंभर - दोनशे टाकायला. जिन्नसालाच लय पैसे लागतात शिवाय डेकोरेशन, लायटिंग अजून बाकी आहे . नको राहूदे आणू मग जास्ती पैसे आले कि त्या क्यालेंडर सारखा गणपती.
पुढे मग ऑगस्ट महिन्यात शनिवारची शाळा सुटली कि संदीप - अमित सोबत कारखाना गाठायचा ……………काका कुठला आमचा गणपती ……………तोंडाला रुमाल बांधून मूर्तीला पॉलिश करता करता ते बोटांन दखवीत त्या लाईन मध्ये हुबेहूब तसे चार पाच गणपती असत मग त्यातला पाट ओळखत नेमका आपला गणपती शोधून काढायचा त्याला निरखत तितंच घुटमळत राहायचं काहीवेळ ………………… क्यालेंडर वाल्या आणि ह्या पाटावरच्या गणपतीत अगदीच किंचित साम्य तेही आपल्या समाधाना खातर ………मग बनवली कि नाय तुझ्या मना सारखी त्या क्यालेंडरवरच्या गणपतीला मागं काढील अशी मूर्ती हाय का नाय बोल? डोंबल आमच्या चेहऱ्या वरचे बारा वाजलेले पाहून ………………. अरे अजून काम बाकी हाय पुढच्या रविवारी ये तेवा रंगवायला घेणार हाय …………काका अहो फक्त २० दिवस राहिलेत लवकर करा जरा ………त्यावर ते ……………अरे बाबा तुझ्या पेक्षा आम्हाला लय काळजी हाय चला निघा आता .

पुन्हा पुढचा रविवार जाऊन रंग लावून झाला की नाय याची खात्री करुन घ्यायचो आम्ही ....अगदी गणपती बसायच्या आधी डेकोरेशनच सामान आणायला बाजारात गेलो तरी चक्कर टाकायची…………….काका जरा इथ कलर मारा, मोदक अजून जरा पांढरा करा, ह्या मागच्या केसांना रंगच लागला नाय , पितांबराचा काठ अजून सोनेरी पाहिजे होता . इत्यादी इत्यादी ………आंजर्लेकर काका पार वैतागायचे पण मग लावतो बाबा धीर धर नायतर एक कर हे कलर घे आणि तूच फास हवेत तशे.........खरतर त्यांना त्रास दयायचा उद्देश् नासायचा पण यात भारी गंमत होती .

मागच्या वर्षी गणपती आणायला गेलो तेंव्हा आंजर्ले कांकानी विचारल …………………. काय मग आता मोबाईल मधल्या फोटोसारखा गणपती बनवून देऊ काय बोल पुढच्या वर्षी ……………त्यावर फक्त निव्वळ हश्या पिकला त्या आठवनींन वर ………………ते दिवस होतेच वेगळे तेंव्हा वेळ होता पण पैसे नव्हते. आज पैसे आहेत पण वेळ नाही . त्यातही कधी तेंव्हा बाबांनी दिलेले पैसे कमी पडले तर ग़ुपचुप् साठवलेल्या पैशाचा डबा फोडून आणिक साहित्य आणायच ..... एक एक कागद नक्षीदार कापत रात्र रात्र जागुन पताका नक्षत्र माळा लावित आरास करण्याच्या आठवणी आजही तितक्याच ताज्या आहेत. हल्ली कामामुळे गणपतीची तयारी सोडा पण प्राणप्रतिष्ठापना करायाचाहि मुहूर्त गाठता येत नाही .लाहना भाऊ Lavesh Jadhav बाबांच्या मदतीन सगळी आरास करतो......तशी त्याची हौस अजूनही तितकिच दांडगी आहे. म्हणून कुठ आमच्या गणपतीला घरगुती मखरात बसण्याच भाग्य लागतै नाही तर आमच्याकाळात कदाचित ऑर्डर देवून आरास करावी लागेल बहुदा ...... असो

काल जिगरी यार Prasad Yashwant Surve सोबत सेन्ट्रल रेल्वे मैदानात मुंबईकर गणपतीच्या मूर्त्या पाहतांना त्या दिवसांची याद पुन्हा उफाळून आली आणि आनंदा सोबतच मोठ् झाल्यावर ह्याव करू आणि त्याव करू असली फुशार्कि कशी पोटा पाण्यासाठी घर दार सोडून आल्यावर बोम्बालली याची खंतही वाटून राहिली पण जगण्यासाठी पैसा आणि पैशासाठी काम हे गणित तस कोलमडुंन चालणारं नाय...... गड्या तू काय वर्षातून एकदा येतोस बाकि दिवस आमच जोखड़ कोण ओढ़णार बाबा.

© संतोष टाकळे .